Zespół Ashermana (zrosty wewnątrzmaciczne) – objawy, diagnostyka i leczenie

15 lut 2022

Zespół Ashermana to zrosty wewnątrzmaciczne powstające najczęściej po zabiegach w jamie macicy, takich jak wyłyżeczkowanie po porodzie lub poronieniu. Objawia się wtórnym brakiem miesiączki albo znacznym zmniejszeniem jej obfitości. Podstawowym badaniem w diagnostyce jest dziś sonohisterografia (SIS-USG), która zastąpiła histerosalpingografię. Leczenie polega na histeroskopowym wycięciu zrostów.

Co to jest zespoł Ashermana?Zespół Ashermana lub też zrosty wewnątrzmaciczne to zespół objawów związany z częściowym lub całkowitym zarośnięciem jamy macicy w następstwie uszkodzenia warstwy endometrium, czyli błony śluzowej macicy. Charakteryzuje się włóknistym zarastaniem jamy macicy poprzez łączenie się przedniej i tylnej ściany macicy.

Objawy zespołu Ashermana

Objawia się wtórnym brakiem miesiączki, skróceniem lub zmniejszeniem obfitości miesiączek, czemu może towarzyszyć bolesne miesiączkowanie. Następstwem powstałych zrostów są trudności z zajściem w ciążę oraz zwiększone ryzyko poronienia.

Przyczyny zespołu Ashermana

Do wytworzenia się zrostów wewnątrzmacicznych dochodzi w 4-5 dniu od zabiegu w obrębie jamie macicy. Zespół Ashermana może powstać po takich zabiegach jak:

  • wyłyżeczkowanie jamy macicy po porodzie
  • wyłyżeczkowanie jamy macicy po poronieniu
  • histeroskopowe usunięcie mięśniaka.

Pacjentki, które zgłaszają się z problemem skąpych miesiączek lub z wtórnym brakiem miesiączki, u których wykonano przynajmniej jeden z wymienionych zabiegów, powinny mieć uwzględnioną diagnostykę w kierunku zespołu Ashermana.

Sonohisterografia (SIS-USG) – co to jest?

Historycznie badaniem potwierdzającym wystąpienie zrostów wewnątrzmacicznych było HSG (histerosalpingografia).

Obecnie odchodzi się od tego badania, zastępując je dokładniejszym badaniem SIS-USG (sonohisterografia), także z zastosowaniem obrazowania 3D. Umożliwia ono stworzenie „mapy” jamy macicy i obecnych w niej zrostów. Równie pomocnym badaniem jest wykonanie USG 3D w II fazie cyklu. Dzięki tym badaniom można zminimalizować ryzyko uszkodzenia macicy przy zabiegach histeroskopowych. Standardem diagnostycznym i zarazem leczniczym zrostów wewnątrzmacicznych jest zabieg histeroskopii, w trakcie którego zrosty wycinane są za pomocą specjalnych nożyczek endoskopowych.

Skuteczność leczenia zespołu Ashermana

Skuteczność histeroskopowego wycięcia zrostów oceniana odsetkiem zajść w ciążę jest zależna od wielu czynników, między innymi od stopnia zaawansowania zrostów wewnątrzmacicznych, wieku pacjentki oraz przeszłości położniczej. W przypadku licznych zrostów konieczne może być wykonanie kilku zabiegów histeroskopii. W szczególnych sytuacjach zabieg histeroskopii przeprowadzany jest pod kontrolą laparoskopową, czyli operacją diagnostyczną z wizualizacją macicy od strony jamy brzusznej.

Zespół Ashermana a ciąża

Pacjentka, która zajdzie w ciążę po leczeniu zespołu Ashermana powinna być świadoma zwiększonego ryzyka wystąpienia pewnych nieprawidłowości, takich jak niewydolności cieśniowo-szyjkowa, patologia łożyska, krwotok poporodowy oraz obumarcie płodu. Zespół sprawujący opiekę nad ciężarną powinien być wyczulony na ryzyko wystąpienia tych powikłań.

dr Kamil Sobociński – specjalista położnictwa i ginekologii, ultrasonografista, uroginekolog, trakcie specjalizacji z endokrynologii ginekol

Autor artykułu:

Kamil Sobociński

dr

Mogą Cię zainteresować